Amoureuze interactie tussen mens en kwartel

Amoureuze interactie tussen mens en kwartel

[ad_1]


Voor mijn voortdurende zoektocht naar dieren die zich niet volgens het boekje gedragen, spit ik de oude Duitse vogelliteratuur door. De vier delen van Die Vögel Mitteleuropas, met 938 pagina’s en ruim 4.000 foto’s het levenswerk van Oskar en Magdalena Heinroth, zijn veelbelovend. In hun Berlijnse bovenwoning kweekte het echtpaar eigenhandig 286 (bijna alle) Midden-Europese vogelsoorten uit het ei op. Tussen 1904 en 1932 beschreven en fotografeerden ze de groei, ontwikkeling en het gedrag van deze vogels tot in het kleinste detail. Korhoenders baltsten op het balkon, bosuilen groeiden op in een broodmand en jonge futen zwommen in een afwasteiltje. Ze kregen zelfs midden in hun huiskamer een paartje nachtzwaluwen aan het broeden op de pels van een wild zwijn. Magdalena verzorgde de vogels geduldig, woog en nam de maten, Oskar observeerde en fotografeerde. Al op bladzijde 13 van deel 1 vind ik wat ik zoek: Oskar beschrijft droogjes hoe hij een mannetjesroodborst een versdode soortgenoot van hetzelfde geslacht op zijn vlakke hand presenteerde, waarop prompt een paring volgde. Heinroth was daarmee de eerste die liet zien dat vogels bij de paring niet altijd een strikt onderscheid maken tussen sekse, leven of dood. Dat ook het soortonderscheid kan vervagen, ervoer Magdalena aan den lijve met een kwartelkoning, Liliput genaamd. De graslandvogel kwam in juni 1925 uit het ei en Oskar volgde zijn ontwikkeling nauwgezet: „Vanaf half april begon Liliput zich man te voelen en ons – in het bijzonder mijn vrouw – het hof te maken, terwijl hij van zijn zus niets moest hebben.” Bij de aanblik van een uitgestoken hand spreidde de vogel zijn vleugels ver naar achteren en paradeerde hij met sierlijke, brede passen rond de hand. Wanneer Magdalena de rug van haar hand naar hem uitstrekte, stapte hij erop, beet er zachtjes in en volgde einer richtigen Begattung – een heuse paring. Liliput kreeg geen genoeg van de hand van Magdalena. Zich bewust van het belang van dit gedragspatroon, demonstreerde Oskar de amoureuze interactie tussen de kwartelkoning en zijn vrouw aan tafel tijdens een bijeenkomst van het geleerde Deutschen Ornithologischen Gesellschaft.De grondigheid waarmee het echtpaar Heinroth in Die Vögel Mitteleuropas de ontwikkelingsgeschiedenis van vogels documenteerde is nooit geëvenaard, zeker ook omdat hun studieobjecten uiteindelijk een plaats kregen in de vogelcollectie van het Zoölogisch Museum in Berlijn. Het prachtige prepareerwerk hiervoor was van de hand van Frau Heinroth.

Een versie van
dit artikel
verscheen ook in

NRC Handelsblad
van 22 mei 2021

Een versie van
dit artikel
verscheen ook in

NRC in de ochtend
van 22 mei 2021

[ad_2]

admin

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *