‘Apartheidsstaat Israël stevent af op compleet succes voor de kolonisten’




Het deze dinsdag verschenen, ruim tweehonderd pagina’s dikke onderzoeksrapport A Treshold crossed (Een drempel over) van Human Rights Watch stelt dat de Israëlische autoriteiten zich schuldig maken aan apartheid. Hoewel Israël vaker is beschuldigd van apartheid, en mensenrechtenorganisaties vaker afkeurende rapporten over het land publiceren, noemt de Amerikaanse schrijver en analist Nathan Thrall dit HRW-rapport een „historisch document”. Niet alleen is het rapport een serieuze poging tot juridische onderbouwing en analyse, het betekent volgens Thrall ook „een grote verschuiving in de toonaangevende mensenrechtenorganisatie”. Thrall was lang directeur of het Arabisch-Israëlische project van de International Crisis Group. Hij doet al jaren onderzoek naar het Palestijns-Israëlische conflict. Het rapport werd dinsdag direct verguisd en geprezen. Het Israëlische ministerie van strategie reageerde in een verklaring: „Het Israëlische juridische systeem is wereldwijd bekend om zijn onafhankelijke, standvastige en onvermoeibare werk om de rechten van alle burgers en individuen te beschermen. Het doel van dit valse rapport heeft op geen enkele manier te maken met mensenrechten, maar met een voortdurende poging van HRW om het bestaansrecht van Israël als de natiestaat van het Joodse volk te ondermijnen.”Wat maakt dit rapport anders dan alle voorgaande? „Voordat de wereld een einde kan maken aan apartheid, moet die eerst worden benoemd. Dat heeft dit rapport gedaan op een manier die onmogelijk te weerleggen is.” Het HRW-rapport heeft het over de internationale misdaden tegen de menselijkheid, apartheid en groepsvervolging en meldt daarbij expliciet dat het niet de bedoeling is om Israël met Zuid-Afrika te vergelijken. Zijn de landen volgens u met elkaar te vergelijken? „Mensen die oplossingen zoeken, hebben altijd een model voor ogen. Voorstanders van een éénstaatoplossing gaan ervan uit dat we hier in een situatie zitten die vergelijkbaar is met Zuid-Afrika, die eindigde met gelijk stemrecht. Voorstanders van een tweestatenoplossing gaan uit van het Algerijnse model – onafhankelijkheid na verzet. De situatie lijkt echter eerder op wat de VS, Australië, of Nieuw-Zeeland hebben doorgemaakt. Een compleet succes voor de kolonisten, een totale overname van het land. Hoe meer mensen gaan beseffen dat dát het model is, hoe groter de kans dat de onrechtvaardigheid afneemt.” Bent u zelf voorstander van de tweestatenoplossing, zoals de Europese Unie bepleit, of ziet u meer in een éénstaatoplossing? „Er is geen oplossing in zicht, daar zijn analisten van links tot rechts het over eens. Geen tweestatenoplossing, geen éénstaatoplossing, en ook geen zevenstatenoplossing. Wat wél te voorzien is, is dat miljoenen mensen verstoken zijn en blijven van basale rechten. Dat moeten we erkennen. We moeten ophouden te doen alsof er éérst een oplossing moet komen voordat we een eind aan de onderdrukking kunnen maken. Iedereen die over oplossingen blijft converseren, is deel van het probleem. Dat leidt alleen maar af.” Wie bedoelt u daarmee?„Vooral de Verenigde Staten en de Europese Unie zijn medeplichtig aan de bestaande situatie. De EU is de belangrijkste financier van de Palestijnse Autoriteit. Dat werd voorheen goedgepraat door te zeggen dat dit tijdelijk was, dat ze hielpen om een staat op te bouwen. Maar dat gelooft niemand meer. De EU financiert nu een systeem van etnische segregatie op de Westelijke Jordaanoever. Ook de Palestijnse Autoriteit is zeer repressief.” En de Arabische staten dan? „Met de Abraham-akkoorden, de normaliseringsakkoorden tussen Israël en de Verenigde Arabische Emiraten, Bahrein en Marokko, hebben de Arabische staten een van de weinige Israëlische drijfveren weggegeven om zich terug te trekken van de Westelijke Jordaanoever. Jarenlang was Arabische acceptatie en openlijke samenwerking het enige wat Israël kon winnen bij vrede met de Palestijnen. Nu heeft Israël die voordelen voor niks gekregen. Dat was een enorme terugslag voor de Palestijnen.” Kan een volgend Israëlisch kabinet, wellicht zonder premier Netanyahu, verandering brengen?„Voor het conflict maakt het niet uit wie er regeert. Het idee dat alles goed zou komen als Bibi [Netanyahu] en Trump maar weg zouden zijn, klopt niet. Iedereen zegt van het Trump-plan (voor vrede tussen Israël en de Palestijnen red.) dat het een apartheidsmodel is, maar het meest verregaande voorstel van links is het Genève-initiatief van 2002. Ook daarin zouden de meeste kolonisten blijven waar ze waren, de Palestijnse staat zou geen leger hebben en geen aaneengesloten gebied zijn. Dat is alleen maar een minder extreme versie van hetzelfde idee.” In uw recente artikel Een dag in het leven van Abed Salama geeft u een kritische beschrijving van de situatie in Israël en Palestina. Het artikel haalde het Amerikaanse Congres en werd aangeprezen op de jaarlijkse conferentie van de liberaal-joodse Amerikaanse organisatie J Street. Ziet u hierin een indicatie van een veranderend discours?„Het discours in de VS over Israël en Palestina is zeker aan het veranderen. De ontvangst van mijn stuk is een indicatie, maar de bredere verschuiving zit erin dat men gaat begrijpen – niet alleen in de VS, ook in Europa – dat Israël niet als een democratie kan worden beschouwd terwijl het de meeste Palestijnen onder zijn bestuur de basaalste burgerrechten en politieke rechten onthoudt. Hoe ziet u de toekomst? „De veiligste gok is dat het zo doorgaat. Israël heeft weinig reden om zijn beleid te veranderen. Er zijn andere scenario’s, bijvoorbeeld dat de VS en de EU hun medeplichtigheid beëindigen. Of dat de Palestijnen zich organiseren en weerstand bieden. Op dit moment ontbreekt het de Palestijnen aan voldoende politieke organisatie, maar dat kan veranderen. Biologisch gezien moeten er wel nieuwe leiders komen, want binnenkort leven de huidige leiders niet meer. Daarmee is een nieuwe mentaliteit niet gegarandeerd. Maar het kán.”

Lees ook dit artikel : ‘Apartheid is in Israël al realiteit’

Nathan Thrall Politicoloog en publicist
Nathan Thrall werd op 16 juni 1979 geboren in Californië en volgde een Master in politicologie van Columbia University. Tussen 2010 en 2020 was hij projectleider Israël-Palestina voor denktank de International Crisis Group. Zijn bekendste boek is The only language they understand – forcing compromise in Israel and Palestine uit 2017. Thrall woont in Jeruzalem, met zijn vrouw en drie dochters.

Written by 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *