De stem die mist in het Amerikaanse medialandschap




De eerste aflevering van Suave, een van de vier podcasts die Futuro Studios dit jaar uitbracht, is veelzeggend. Journalist Maria Hinojosa zit in een opnamestudio in New York met David Luis ‘Suave’ Gonzalez die in 1988, als 17-jarige levenslang kreeg. In de studio, een kleine zwarte doos, krijgt hij een flashback naar zijn tijd in de cel. „In Pennsylvania bestaat er geen voorwaardelijk”, zegt hij. „Als je binnenkomt vragen ze je in welke kist je naar buiten wil worden gerold.” Hij wordt emotioneel. Hinojosa die hem al in 1993 begon te volgen breekt ook. „Weet je dat ik hier al tientallen keren met je heb gepraat?” Ze vertelt dat de kleine zwarte doos de plek is waar ze vaak naartoe rende om telefoongesprekken met hem op te nemen. „Zo was het dus echt”, vertelt Julio Ricardo Varela van Futuro Studios via een videoverbinding. „Regelmatig rende ze een bespreking uit als Suave belde.” De Mexicaans-Amerikaanse Hinojosa is inmiddels bekend journalist en de stem van Latino USA, een van de eerste nationale radioshows voor latino’s in de Verenigde Staten. Ze werkte voor CNN en won meerdere journalistieke prijzen en een Emmy voor de talkshow Maria Hinojosa: One-on-One. Als één van de eersten gaf Hinojosa een stem aan de latino-gemeenschap in de Verenigde Staten, de snelst groeiende bevolkingsgroep in de VS. Futuro Studios, de nieuwe creatieve tak van Futuro Media Group, die ze in 2010 oprichtte, zet die trend door met vier nieuwe podcasts: Anything for Selena, een persoonlijk verhaal van journalist Maria Garcia over de culturele erfenis van zangeres Selena Quintanilla. Norco 80, over een gewelddadige bankoverval in Californië en La Brega een podcast over wat de Amerikaanse droom nog betekent in Puerto Rico, het Amerikaanse eiland in de Cariben, waar 43 procent van de mensen in armoede leeft. La Brega en Anything for Selena verschijnen zowel in het Engels als in het Spaans. De opening van Suave is veelzeggend omdat het twee kenmerken van de Futuro-aanpak illustreert: de persoonlijke relatie tussen de interviewer en het subject, en het vertolken van een stem die je nog nauwelijks in de Amerikaanse media hoort. Persoonlijke band‘Suave’ ging de gevangenis in als tiener, hij was analfabeet. Hem werd verteld dat hij een IQ van 56 had, maar door de gesprekken met Hinojosa die hem ook kerstkaarten stuurt, gaat hij in zichzelf geloven en leert hij lezen en schrijven. De VS zijn het enige land waar je als minderjarige levenslang kan krijgen. Zijn situatie lijkt uitzichtloos, maar dan komt er een uitspraak van het Hooggerechtshof die tot levenslang veroordeelde jongeren een tweede kans geeft. Hinojosa wil dat Suave’s beroep slaagt. Je voelt haar frustratie en hun persoonlijke band en dat ontroert. „We hebben er wel voor gekozen haar niet de host van de podcast te maken”, vertelt Marlon Bishop, hoofd creatie van Futuro Studios. „We zijn niet snel bang dat het te persoonlijk wordt, maar we zijn wel serieus over onze journalistieke keuzes.” Ook de podcast Anything for Selena gaat net zoveel over journalist Garcia als over zangeres Selena. De journalist gebruikt het leven van de Tejano-zangeres die door miljoenen Mexicanen in Amerika werd verafgood na haar dood in 1994 als handvat voor een zeer persoonlijk relaas over wat het vandaag de dag betekent om latino in Amerika te zijn. „Wij willen jonge latino-makers de kans geven om verhalen te vertellen op hun eigen voorwaarden”, zegt Bishop.Garcia, die net als de zangeres opgroeide aan de grens met Mexico in Texas, vertelt dat ze werd uitgelachen op school omdat ze een Spaanse naam had. Haar juf besloot haar zonder overleg ‘Mary’ te noemen. Familie in Mexico lachte haar juist uit omdat ze fouten maakten in haar Spaans. Net als Selena was Garcia’s eerste taal Engels. „Selena leerde mij dat het oké is om beide te zijn, Mexicaans en Amerikaans,” legt ze uit in de eerste aflevering. Als ze Selena’s vader interviewt bekent ze achteraf dat ze zich gedroeg als een klein meisje tegenover betweterige ooms. Ze heeft vlak voor de opnames haar eigen vader verloren, legt ze uit. Op dat soort momenten kom je bijna te dichtbij naar conventionele journalistieke standaarden. Al zeggen dit soort persoonlijke inkijkjes juist ook veel over de familiedynamiek tussen Mexicaanse vaders en hun dochters. Haar persoonlijke aanpak maakt ook dat Garcia uiteindelijk toch het vertrouwen wint van de vader van Selena. Het levert mooie anekdotes op uit de begintijd van Selena, toen de zangeres met broer en zus als ‘Selena y Los Dinos’ moest optreden om brood op de plank te krijgen. Is dat exploitatie of loyaliteit? Garcia biedt stof tot nadenken. Fragmenten die je hoort uit de radioshow van ‘shock-jock’ Howard Stern, daags na de dood van Selena, die Amerikaanse Mexicanen ‘smakeloosheid’ verwijt en hen oproept ‘terug te keren naar hun eigen land’, choqueren. Tegelijkertijd zit er veel humor in de podcast. De aflevering erna legt uit hoe Selena een flinke bilpartij acceptabel en begeerlijk maakte, lang voordat Kim Kardashian dat deed. Grote billen werden pas een schoonheidsideaal toen Selena die verteerbaar maakte voor het witte publiek, reflecteert Garcia. Die combinatie van lucht en diepgang is typerend voor Futuro-producties, zegt Bishop.Drake en Beyoncé Vandaag de dag loopt rapper Drake met een T-shirt van Selena en noemt Beyoncé haar een inspiratiebron. Maar voor een hele generatie die zich noch Mexicaans noch Amerikaans voelde was Selena het eerste rolmodel dat hen toestond hun dubbele identiteit te omarmen. „Het is een doelgroep die niet wordt bediend door de Spaanstalige media en de telenovelas” – de soap series die onder meer te zien zijn op televisiekanaal Telemundo en populair zijn onder eerste generatie latino’s – „maar die zichzelf ook niet herkent in de kwaliteitspodcasts die bijna uitsluitend worden gemaakt door witte journalisten”, zegt Varela. „De tweede en derde generatie latino’s in de VS miste een stem.” Die stem vertolkt Futuro Studios nu zelf, legt vice president Varela uit. „Er zijn weinig structurele veranderingen geweest in het Amerikaanse medialandschap sinds de jaren 80. De mediabedrijven die worden geleid door vrouwelijk latino-journalisten, zoals het onze, zijn op twee handen te tellen in de hele VS. Je kan proberen traditionele media te veranderen van binnenuit, maar wij kiezen er liever voor het medialandschap open te breken op onze eigen voorwaarden.”

Een versie van
dit artikel
verscheen ook in

nrc.next
van 9 maart 2021

Written by 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *