Hamas vuurt raketten af op verhit Jeruzalem

Hamas vuurt raketten af op verhit Jeruzalem

[ad_1]


Iets over zessen klinkt geloei door de straatjesdoolhof die de Oude Stad van Jeruzalem is. Ander geloei dan de sirenes die hier af en aan klinken. Het is het luchtalarm. Het luchtalarm, in Jeruzalem? „Raketten!”, roept een stel Palestijnse tieners lachend. Ze stuiven voorbij, een poortje door. Is dit een grap? Palestijnse winkeliers kijken verwonderd op hun telefoon om het nieuws te bevestigen. Raketten op Jeruzalem, dat is in jaren niet gebeurd. De raketten die de militante beweging Hamas maandag vanuit de Gazastrook afvuurde op Jeruzalem vormen een voorlopig dieptepunt in weken van onrust in en om de stad die zowel Israël als de Palestijnen als hun hoofdstad claimen. De afgelopen dagen raakten honderden Palestijnen gewond bij confrontaties met de politie bij de Al-Aksamoskee, een van de heiligste plaatsen in de islam. Een dreigende, massale huisuitzetting in de wijk Sjeikh Jarrah, vlak bij de Oude Stad, deed de gemoederen hoog oplopen.

Lees ook: Frustraties in Jeruzalem bereiken gewelddadig kookpunt

Huisuitzettingen zijn voor Palestijnen geen zeldzaamheid, maar nu dreigt er een aantal families tegelijk te worden uitgezet in een al decennia lopende zaak. De bewoners hebben met succes een internationale campagne opgezet. Een maandag geplande zitting bij het Hooggerechtshof over de uitzetting werd uitgesteld „wegens de omstandigheden”. Daarentegen kondigden de Israëlische autoriteiten aan om woningen voor Joodse Israëliërs te gaan bouwen in Lifta, een Arabisch dorpje tegen Jeruzalem aan dat als een van de laatste dorpen die in 1948 werden verlaten nog niet opnieuw was bebouwd. Tot overmaat van ramp viel Jeruzalemdag, een feestdag voor ultrarechtse joden, samen met een van de laatste en daarmee drukste dagen van de islamitische vastenmaand ramadan. ’s Ochtends was de Israëlische politie na eerdere rellen afgelopen weekend opnieuw de Al-Aksamoskee binnengestormd, waar duizenden mensen waren verzameld voor het ochtendgebed. Volgens de Israëlische politie was het ingrijpen noodzakelijk omdat Palestijnen gooiden met stenen en andere voorwerpen; politiecommandant Kobi Shabtai verklaarde maandagavond ondanks de honderden gewonden aan Palestijnse kant dat de politie „te terughoudend” had opgetreden. De Palestijnen beschouwen de aanwezigheid van de Israëlische politie op het terrein, dat officieel onder Jordaans beheer staat, als een provocatie. Parade omgeleidOp Jeruzalemdag houden ultrarechtse Joden een parade door de Oude Stad om te vieren dat Jeruzalem in 1967 werd ‘herenigd’ – toen veroverde Israël het oostelijke deel van de stad terug op Jordanië, dat het sinds de wapenstilstand van 1949 had bestuurd. Daarbij hoort het zwaaien met grote vlaggen en het roepen van anti-Arabische leuzen.

Israëliërs rennen maandag naar schuilplaatsen terwijl het luchtalarm klinkt in Jeruzalem.
Foto Ariel Schalit / AP

Normaal gesproken gaan Palestijnse winkeliers in de Oude Stad dicht, op last van de politie, omdat de nationalistische demonstranten in het verleden winkels en spullen vernielden. Deze keer werd er wegens de omstandigheden extra gevreesd voor een grote confrontatie. De omgeving van de Damascuspoort naar de Oude Stad stond vol met plukjes politieagenten, statieven met journalistencamera’s, politiewagens met waterkanonnen. Maar toen besloot de Israëlische regering op het laatste moment de parade om te leiden. De politie sloot diverse ingangen van de Oude Stad af voor iedereen. Hamas had maandagmiddag een ultimatum gesteld: als de Israëlische politie de Al-Aksamoskee niet zou ontruimen en een ultrarechts lid van de Knesset, het Israëlische parlement, de wijk van de huisuitzettingen niet vóór zessen zou verlaten, zou Jeruzalem worden getroffen. Hamas vuurde uiteindelijk zeven raketten af, waarvan er één werd onderschept door het Israëlische afweersysteem Iron Dome en de rest landde in open veld. Het deed weinig af aan de symbolische waarde van de actie en het potentieel van verdere escalatie. Verkiezingen afgeblazenMet de actie heeft Hamas punten gescoord bij de Palestijnse bevolking. De Palestijnse Autoriteit hield het in de afgelopen weken bij boze woorden tegenover Israël. Bovendien blies president Mahmoud Abbas, die de Palestijnse Autoriteit leidt, onlangs de Palestijnse parlementsverkiezingen af die voor het eerst in vijftien jaar een serieuze kans maakten om door te gaan. De beslissing leidde tot teleurstelling onder veel Palestijnen én bij Hamas, dat er goed voor leek te staan. Ook aan Israëlische kant heeft het eerste politieke effect zich al gemanifesteerd; Ra’am, de Palestijns-Israëlische partij die openstond voor samenwerking met ‘iedereen’, maakte maandagavond bekend zich voorlopig terug te trekken uit de coalitieonderhandelingen. De partijen die met elkaar in onderhandeling zijn hebben niet veel meer met elkaar gemeen dan dat ze Netanyahu weg willen hebben. Terwijl Yamina onder leiding van Naftali Bennett het gros van de ultrarechtse standpunten deelt met de organisatoren van de Jeruzalemmars, kan Ra’am zijn achterban van Arabische Israëliërs niet afvallen – zeker nu het gaat om Jeruzalem gaat en de Al-Aksamoskee, plekken met enorme symbolische waarde. Zo heeft de escalatie van maandag de eerste bressen geslagen in een mogelijke alternatieve coalitie en komt een vijfde verkiezingsronde weer een stap dichterbij. De Israëlische luchtmacht reageerde met aanvallen op Hamasdoelen, waarbij volgens autoriteiten in Gaza twintig doden vielenIn de Jaffastraat in het westen van Jeruzalem slenteren een half uur na het luchtalarm alweer groepjes Joodse jongeren rond met Israëlische vlaggen om hun schouders en nestelen gezinnen zich aan terrastafeltjes. Maar de stemming komt er niet meer in. Hoewel de raketten geen schade hebben veroorzaakt, is Hamas erin geslaagd het feestje te verpesten. Aan de Palestijnse kant was er al weinig over van de feeststemming die bij ramadan hoort. „Ramadan hoort een vrolijke tijd te zijn”, zegt tandarts Alaa Sharif (34), die met haar dochtertje aan de hand naar een ramadanmaaltijd snelt. „Nu probeer ik steeds vroeg naar huis te gaan, je kunt niet zomaar veilig op straat lopen door alle problemen.” Elk jaar wordt het iets slechter, zegt Sharif. „De kolonisten in Sjeikh Jarrah voelen zich steeds vrijer, en die in de binnenstad ook.” Dat de mars is omgeleid, ziet ze als een kleine overwinning. Politie, Palestijnse bewoners en Joodse demonstranten – iedereen stond paraat voor een confrontatie die er niet kwam. Maar toen kwam die alsnog, uit het zuiden. Of de raketten machtsvertoon zijn of een oorlogsverklaring, zal de komende dagen moeten blijken. De Israëlische luchtmacht reageerde met aanvallen op Hamasdoelen; volgens het door Hamas geleide ministerie van Gezondheid in de Gazastrook vielen daarbij maandagavond al twintig doden, onder wie kinderen. Ook waren er sirenes te horen in zuidelijke Israëlische steden, en de gemeente Tel Aviv stelde de bomkelders open. Premier Netanyahu zei maandagavond dat „de terroristen een rode lijn hebben overschreden” door raketten op Jeruzalem los te laten. Het Israëlische leger rekent op meerdere dagen van gevechten.

Een Israëlische agent richt zijn wapen op een Palestijnse man nadat een Orthodoxe Joodse man zijn auto heeft gecrasht bij de Lion’s Gate in Jeruzalem.
Foto Abir Sultan / EPA

Nieuwsbrief
NRC De Haagse Stemming

Volg de formatie op de voet en word zelf een Haagse ingewijde

Een versie van
dit artikel
verscheen ook in

NRC in de ochtend
van 11 mei 2021

[ad_2]

admin

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *