Kamer wil ‘op volle oorlogssterkte’ door met steun

Kamer wil ‘op volle oorlogssterkte’ door met steun

[ad_1]


Urenlang klonk woensdag verontwaardiging over hotelwebsite Booking in de Tweede Kamer. Wat het bedrijf had gedaan, was „schandalig en immoreel”. „Asociaal.” „Verwerpelijk en schandelijk.” „Aasgierengedrag.” „Een treurige wanvertoning.” Vrijwel elke fractie in de Tweede Kamer sprak schande van het nieuws van NRC dat de driekoppige top van Booking vorig jaar 28 miljoen euro beloning in het vooruitzicht gesteld kreeg, terwijl het bedrijf dat jaar óók circa 65 miljoen euro coronasteun ontving van de Nederlandse overheid. Vele fracties riepen Booking op de steun terug te betalen. Ze vroegen demissionair minister Wouter Koolmees (Sociale Zaken, D66) het bedrijf aan te spreken. Sommige fracties vroegen de minister er alles aan te doen het geld terug te vorderen. „Kan de minister na dit debat niet gewoon de telefoon pakken en het belastinggeld terugvragen?”, zei Pieter Grinwis, Tweede Kamerlid voor de ChristenUnie bijvoorbeeld. GevloektKoolmees zegde dat niet toe. Hij zei gevloekt te hebben over het nieuws. Hij kon er met zijn hoofd niet bij dat een bedrijf bonussen betaalt, terwijl tegelijkertijd de omzet en de winst in 2020 fors daalden en er 6.000 mensen werden ontslagen. Hij beloofde in gesprek te gaan met „de top van het grotere bedrijfsleven”, met grotere verbruikers van de NOW-loonsubsidie, maar hij wilde niet met alleen Booking in gesprek. „Dat heeft iets van willekeur”, zei Koolmees. Hij vindt dat hij daar „voorzichtig in moet zijn”. Terugvorderen van de steun kan niet volgens Koolmees. Booking kreeg alleen in de eerste maanden van de coronacrisis steun: de NOW-regeling die bedrijven konden gebruiken om het salaris van hun personeel te betalen. De enige voorwaarde was dat bedrijven die maanden geen personeel mochten ontslaan. Na die eerste maanden kwam er wel een verbod op bonussen als voorwaarde van de steun. Juridisch viel er dus niks aan te doen, zei Koolmees. En met terugwerkende kracht regels veranderen, past niet bij een betrouwbare overheid, vond hij. Moreel appelDe Kamer vond Koolmees veel te terughoudend. Juridisch kan er misschien weinig, maar morele druk kan het bedrijf bewegen tot terugbetalen. Waarom sprak hij Booking niet aan zoals het kabinet ook banken aansprak tijdens de financiële crisis van 2008, vroeg PvdA-Kamerlid Gijs van Dijk. Uiteindelijk deed de Kamer zelf een moreel appel op Booking. „Namens 141 Kamerleden” (van de 150) diende SP-Kamerlid Bart van Kent een motie in waarin stond „dat Booking.com ten minste het uitgekeerde bedrag aan bonussen moet terugbetalen”.De botsing over Booking was het scherpe deel van het debat, dat verder voor het sociaal-economische trio van het demissionaire kabinet soepel verliep. Al weken is duidelijk dat de Tweede Kamer voorstander is van het voortzetten van de noodsteun aan bedrijven en werkenden na 1 juli, als de huidige steun afloopt. „Goed dat de steun op volle oorlogssterkte blijft in het derde kwartaal”, zei VVD-Kamerlid Thierry Aartsen.De Kamer voerde nauwelijks discussie over of het voortzetten van de steun op volle oorlogssterkte wel verstandig is. De economen van het Centraal Planbureau (CPB) raden aan om de steun af te bouwen. „Hoe langer de steun duurt, hoe kleiner de economische baten, en hoe groter de kosten”, schreef CPB-directeur Pieter Hasekamp begin april. De steun bevriest delen van de economie en „blokkeert de normale economische dynamiek”.

Lees ook: Economen adviseren de noodsteun af te bouwen, Kamerleden willen niet stoppen

Die nadelen ziet het kabinet ook. Zo is er risico op oneigenlijk gebruik, op overcompensatie en verkeerde prikkels voor ondernemers, schreven ministers Koolmees, Wopke Hoekstra (Financiën, CDA) en Stef Blok (Economische Zaken en Klimaat, VVD) vorige week in hun brief aan de Kamer. Kabinet ziet ook het risico van oneigenlijk gebruik en verkeerde prikkels Over die risico’s ging het nauwelijks. Alleen JA21 en Volt, twee nieuwe partijen in de Kamer, haalden de zorgen van het CPB aan. De Kamer en het kabinet willen met de nieuwe ronde steun vooral voorkomen dat levensvatbare bedrijven alsnog failliet gaan, nu de economie weer opengaat. Het kabinet schat dat de noodsteun in de maanden juli, augustus en september nog eens 6 miljard euro kost. In totaal zouden de kosten voor de steun op bijna 81 miljard uitkomen in de jaren 2020-2022. Opnieuw vroegen diverse fracties om meer steun voor bedrijven, werkenden en werklozen, die nu bijvoorbeeld buiten de regelingen vallen. Zo was er kritiek op de TONK-regeling voor mensen die in de knel komen door de coronacrisis: de ene gemeente is coulanter dan de andere, zien Kamerleden. Net als in eerdere Kamerdebatten over eerdere steunpakketten legden de ministers uit aan veel verzoeken niet te kunnen voldoen. Omdat maatwerk lastig is als veel bedrijven steun krijgen, omdat de uitvoerders van de subsidies al overbelast zijn, en omdat allerlei verzoeken van de Kamer tot rechtsongelijkheid zouden leiden.Brede zorg was er onder Kamerfracties over ondernemers die straks aan verschillende overheidsinstanties geld moeten terugbetalen: uitgestelde belastingen, te veel ontvangen subsidies. Kamerleden vroegen om „de menselijke maat” te hanteren bij ondernemers. „Ik heb een schrikbeeld van ondernemers met bergen enveloppen voor zich met allemaal verschillende kleuren,” zei Aartsen van de VVD. Hij vroeg om één ambtelijk aanspreekpunt voor ondernemers. Volgens zijn partijgenoot Blok is dat heel lastig.

Nieuwsbrief
NRC Vandaag

Elke ochtend een overzicht van onze beste stukken en al het belangrijke andere nieuws

[ad_2]

admin

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *