Keren met de versoepelingen ook de loze printergesprekjes weer terug?

Keren met de versoepelingen ook de loze printergesprekjes weer terug?

[ad_1]


,,Jij nog wat leuks gedaan dit weekend?” Of: „Wat een gek weer, hè? In de zon is het wel lekker, maar in de schaduw is het meteen heel fris.” Of: „Zo, jij neemt ook nog maar een koffie?”Nu de versoepelingen van de coronamaatregelen elkaar snel opvolgen, is het niet ondenkbaar dat we binnenkort massaal terug naar kantoor gaan. En hoewel veel mensen daar na ruim een jaar verplicht thuiswerken reikhalzend naar zullen uitkijken – vaarwel Zoomvergaderingen met Els van P&O en de achterkant van haar kat – zijn er ook aspecten van het kantoorleven waar we liever niet naar teruggaan. Zoals het geforceerde gesprekje bij de koffieautomaat met de collega die je eigenlijk niets te melden hebt. „Het blijft ’s avonds weer lekker lang licht, hè?” En dan zijn er nog de verjaardagen, met een rij voor de taarttafel en een grappig bedoeld cadeautje voor de jarige. De lunch, waarbij je altijd net naast een collega komt te zitten die je niet zo aardig vindt. De eeuwigdurende ‘gelukkig nieuwjaar’-wensen – „Mag het nog?” – en wie weet komen ook de drie zoenen terug. Hoe komt het toch dat we sociale situaties op kantoor zo vaak als ongemakkelijk ervaren?Volgens Roos Vonk, hoogleraar sociale psychologie aan de Radboud Universiteit in Nijmegen en auteur van het boek Collega’s en andere ongemakken, gaat het er op kantoor vooral om dat we ‘opgescheept’ zitten met mensen die wie niet zelf kunnen uitkiezen. „Contact met schoonfamilie is ook vaak gedoe. Of beter gezegd: met alle familie.” Daarnaast is een-op-een-contact of contact in kleine groepjes altijd makkelijker dan een grote groep, zegt Vonk. Als je met een paar collega’s individueel goed kunt opschieten, zegt dat nog niets over de dynamiek wanneer de hele afdeling bij elkaar zit.Mobiele telefoonHet mag dan verklaarbaar zijn dat we veel situaties op kantoor lastig vinden, maar kan je er iets aan doen? Danny Salgado (23) uit Purmerend is bedrijfsadministrateur bij een grote zorgorganisatie. Thuiswerken bevalt hem goed, hij mist vooral de „printergesprekjes” niet. Zodra hij daarin terecht dreigde te komen, deed hij alsof hij nét even iets op zijn telefoon moest doen. Salgado: „Altijd die vragen: ‘Goede feestdagen gehad?’ ‘Op welke afdeling zit jij eigenlijk?’ Ik heb daar helemaal geen zin in.” Wat Vonk betreft kun je in zo’n geval prima je toevlucht tot je mobiele telefoon zoeken. Je kunt er eventueel nog bij zeggen dat je bijvoorbeeld even een mail moet afmaken. Een vriendelijke manier om te communiceren dat je verder niet meer wilt communiceren. Overigens moeten we die gesprekjes niet al te snel afdoen als vervelende opvulling, stelt de hoogleraar. „Voor sommige mensen is het echt een manier om even contact te maken, en dan maakt het niet eens zo veel uit wat het gespreksonderwerp is.”Contact maken – Maria Kraaijkamp (37) uit Amsterdam, officemanager op een consultancybureau, zou dat het liefst helemaal vermijden. „Ik ga niet al in de gang beginnen met collega’s gedag zeggen. Dus ik heb muziek in m’n oortjes en m’n blik op oneindig. Pas als ik m’n eerste koffie heb gehad, sta ik open voor sociaal gedoe.”Kraaijkamp heeft ook zo haar technieken om ongewenste smalltalk af te breken. „Als iemand vraagt hoe mijn weekend was, antwoord ik met: het was leuk, maar nu ben ik weer depressief omdat ik hier ben.”

Lees ook: Moeten we straks écht weer zoenen en naar kantoor?

Vonk geeft de tip om deze gesprekjes een andere richting op te sturen. „Het is altijd goed om jezelf af te vragen: wat kan ik nu doen om te zorgen dat het gesprek inspirerend wordt? Stel die persoon eens een vraag over iets wat je zelf interessant vindt.”Collega’s ontlopenDe Amsterdamse journalist Mina Etemad (33) werkte lange tijd op de redactie van een omroep. Haar ongemak speelde al op zodra ze haar huis verliet. „Ik kon op twee verschillende stations op de trein stappen en koos altijd het station waar ik de minste kans had om een collega tegen te komen.” Eenmaal in de trein dook ze in een boek en zodra ze uitstapte, hield ze haar hoofd een beetje gebogen naar beneden. „Ik loop best snel en soms haalde ik bijna een collega in die voor me liep. Dan ging ik geforceerd langzaam lopen en dat was ook weer ongemakkelijk.” Als een collega haar dan opmerkte, zou ze alsnog een praatje moeten houden. Het is niet dat Etemad helemaal niet wil praten, maar ze weet gewoon niet waarover. „Je hebt elkaar de vorige dag nog gezien, dus vraag je hoe iemands avond was. Ik doe na werktijd meestal niet zo veel spannends, dus dan heb ik geen idee hoe ik moet antwoorden en de tijd moet opvullen.” Een andere zorg is dat de collega in kwestie zich gekwetst voelt omdat ze niet met hem of haar wil praten. Maar het is niets persoonlijks, Etemad wil gewoon nog even in haar eigen „bubbel” blijven.Roos Vonk heeft geruststellende woorden voor de journalist – en iedereen die zich afvraagt wat ‘een ander wel zal denken’. „Iedereen is met zichzelf bezig, niet iedereen ziet wat jij doet en of je iemand ‘per ongeluk’ voorbijloopt.” Als je een collega al in de trein treft, kun je best zeggen dat je even alleen wilt zijn met je eigen gedachten en elkaar later nog wel even spreekt, meent de hoogleraar. Ook als dat niet zo is.Iedereen die weleens op kantoor heeft gewerkt, weet wanneer de mate van ongemak het grootst is: de periode na de jaarwisseling en de verjaardagen. Geven we drie zoenen? Ga je bij iedereen langs en zo ja, ook bij de baas? En waar laat je je handen steeds? Kraaijkamp: „Ik kan me nog goed herinneren dat ik een keer snipverkouden was op m’n verjaardag, dus toen had ik een goed excuus om niet te hoeven zoenen. Dat was eigenlijk m’n mooiste verjaardagscadeau.”Als de drie zoenen niet meer terugkeren, is dat een van de weinige goede dingen die we aan corona gaan overhouden, hoort Vonk geregeld in haar omgeving. „Bij het geven van drie zoenen raken de gezichten elkaar aan en dat is normaliter de meest intieme vorm van contact. Iets wat je alleen doet met je partner, kind of huisdier. Het voelt onnatuurlijk om dat ook met je collega’s te doen.” Vonk verwacht dan ook niet dat de drie zoenen terugkeren van weggeweest. Kantoormedewerkers in het hele land slaken een zucht van verlichting.

Een versie van
dit artikel
verscheen ook in

NRC in de ochtend
van 1 juni 2021

[ad_2]

admin

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *