Ochtendkranten zien een zwaar gehavende Mark Rutte



Digitale ministerraad al snel voorbij
De ministerraad die vrijdag op de agenda stond, was al na korte tijd afgelopen. Een ‘uitloop’ was er ook niet, omdat er digitaal werd vergaderd.

Volgen

Het is daarbij voor het eerst dat er een ministerraad op Goede Vrijdag plaatsvindt. Eigenlijk zou de vergadering van de demissionaire ministers op donderdag zijn, maar vanwege het debat over de verkenning werd die een dag uitgesteld.
De vergaderingen van de ministerraad worden sinds eind maart voorlopig digitaal gehouden, na een aantal positieve coronabesmettingen bij enkele bewindslieden. Demissionair premier Mark Rutte (VVD) besloot daarop tot „grotere terughoudendheid” bij het organiseren van fysieke bijeenkomsten.

Ayfer Koç, vrouw van Pieter Omtzigt, laakt ‘arrogantie van de macht’
Op de ochtend na het debat heeft Ayfer Koç, de vrouw van CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt, zich gelijk kritisch uitgesproken op Twitter. Haar ontsteltenis richt zich op de opmerking van demissionair premier Mark Rutte, die liet weten „geen moment” aan opstappen te hebben gedacht. Dit zei Rutte vlak nadat het debat was beëindigd en de motie van afkeuring tegen hem was aangenomen.
„Het wordt steeds erger en stuitender die arrogantie van de macht”, twittert ze vrijdagochtend in een reactie op Ruttes opmerking. „Deze premier kan toch nooit meer het vertrouwen in de rechtsstaat herstellen? Deze tijd vraagt om dienend leiderschap. We staan voor grote problemen die structureel en daadkrachtig aangepakt moeten worden.”
Koç is ook fractievoorzitter van het CDA in Enschede. Het moet wat haar betreft afgelopen zijn met „brandjes blussen, fouten wegmoffelen, liegen, de Kamer van belangrijke informatie onthouden, het tegenwerken van Kamerleden, en met imago bezig zijn.” Omtzigt zelf reageerde dinsdag voor het eerst op de ophef die rond zijn persoon ontstond. Hij zit momenteel thuis vanwege vermoeidheidsklachten.
Ayfer_Koc Ayfer Koç Het wordt steeds erger en stuitender die arrogantie van de macht. Deze premier kan toch nooit meer het vertrouwen in de rechtsstaat herstellen? Deze tijd vraagt om dienend leiderschap. We staan voor grote problemen die structureel en daadkrachtig aangepakt moeten worden. https://t.co/eJIos3onUV 2 april 2021 @ 04:50

Volgen

CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt en zijn vrouw Ayfer Koç. Foto Jeroen Jumelet/ANP

Koning belt met Kamervoorzitter Arib over politieke situatie
Koning Willem-Alexander heeft vrijdagochtend telefonisch gesproken met Khadija Arib, de voorzitter van de Tweede Kamer. Dat meldt de Rijksvoorlichtingsdienst. Arib heeft de koning geïnformeerd over het Kamerdebat donderdag.
De koning en Arib hebben met elkaar gesproken over de ontstane situatie in de verkennende fase van de kabinetsformatie. Over de inhoud van het gesprek is verder niks bekend.

Nederlandse kranten zien een zwaar beschadigde Mark Rutte
De Nederlandse ochtendkranten signaleren zonder uitzondering hoe gehavend Rutte uit het debat van donderdag komt. Een greep uit de berichtgeving:
‘Kabinetsformatie in diepe crisis’ kopt dagblad Trouw. Volgens de krant is het vertrouwen in het leiderschap van Rutte verdampt en is het maar de vraag hoe er nu nog een stabiel kabinet kan komen. De demissionair premier is zwaar beschadigd geraakt en zelfs als hij aanblijft, zal zijn rol niet meer hetzelfde zijn, verwacht het dagblad. „Zijn gezag is aangetast.”
‘Functie elders?’ vraagt De Telegraaf zich op de voorpagina hardop af. De positie van Rutte is ernstig verzwakt en het wantrouwen jegens hem is zo groot, dat de krant zich afvraagt of hij verder kan met het smeden van een nieuw kabinet. Zijn geloofwaardigheid heeft een „niet te herstellen kras” opgelopen.
Bij de Volkskrant is er ‘Ontsteltenis over optreden Rutte’. De politicus heeft vaker „geen herinnering” gehad aan belastende gebeurtenissen. Maar niet eerder bracht hem dat zo in het nauw. De krant brengt nog een opvallend interview uit 2017 ter herinnering. De verslaggever vroeg hem toen of hij nooit loog. „Ik lieg nooit”, was zijn antwoord. Om daar met een „ongemakkelijk lachje” aan toe te voegen: „Tenzij een vrouw vraagt of ze mooi is en ik niet helemaal weet hoe ik dat moet omschrijven”. Het is volgens de krant veelzeggend dat hij de vraag überhaupt kreeg. In die tijd gaf hij aan niet met de PVV te willen samenwerken, maar 71 procent van de Nederlandse bevolking geloofde hem niet. De krant zag donderdagavond een man die weigerde de eer aan zichzelf te houden. „Hij bleef staan, helemaal alleen met zijn eigen waarheid, tot het eind vechtend voor zijn politieke leven.”
Het Algemeen Dagblad omschrijft donderdag als een rampdag voor Rutte. Rutte IV is hierdoor „heel, heel ver weg”. De formatie moet nu van voren af aan beginnen. „En dan zijn er eerst nog „heel veel therapeutische sessies nodig om de partijen weer met elkaar aan de onderhandelingstafel te krijgen.” Een geruisloze weg naar een volgend kabinet kan Rutte volgens het AD hoe dan ook vergeten.

Lees de analyse in NRC: Beschadigde Rutte kan in de formatie geen kant op

The day after the night before
Het verkennersdebat van gisteren draaide uit op een debat over de geloofwaardigheid van VVD-leider Mark Rutte. Een greep uit de gebeurtenissen van donderdag 1 april:
De omstreden notitie over Pieter Omtzigt bleek uit het gesprek tussen Mark Rutte en ex-verkenners Ollongren (D66) en Jorritsma (VVD) te komen, en te zijn opgesteld door ambtenaren. Zowel de voormalig verkenners als de VVD-fractievoorzitter hielden vol geen herinnering te hebben aan Omtzigt als gespreksonderwerp.
Terwijl Rutte onder vuur lag om zijn ontbrekende herinnering, kreeg hij na een vraag van Forum-leider Baudet de Kamer weer over zich heen. Rutte moest toegeven ‘s ochtends al anderhalf uur voor de andere fractievoorzitters ‘via-via’ de inhoud te hebben geleerd van de verkenningsnotulen. De VVD’er wilde niet zeggen wie hem had gebeld, wat zorgde voor nieuwe discussie over zijn bestuursstijl.
Een door Geert Wilders (PVV) ingediende motie van wantrouwen tegen Rutte werd door de voltallige oppositie gesteund – zelfs de doorgaans gezagsgetrouwe SGP steunde de motie. Een nipte meerderheid van VVD, D66, CU en CDA ondertekende deze niet.
Er was wel overweldigende steun voor een motie van afkeuring, die werd ingediend door Sigrid Kaag (D66) en haar collega Wopke Hoekstra (CDA). De motie, die om 03.00 uur in stemming werd gebracht, werd door alle partijen behalve Ruttes VVD gesteund.
Na afloop van het vijftien uur durende debat liet Rutte weten aan te willen blijven, en er alles aan te zullen doen om het vertrouwen te herstellen.

Lees hier het liveblog terug over het debat van donderdag.

Written by 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *