Shadow and Bone: niet de fantasyserie waar fans op hebben gewacht



Fantasyserie
Shadow and Bone Van: Eric Heisserer. Met: Jessie Mei Li en Ben Barnes. Vanaf 23 april te zien op Netflix.

●●●●●

Terwijl streamingdienst HBO het tienjarige jubileum van de onovertroffen fantasyhit Game of Thrones viert, gaat bij concurrent Netflix de serie Shadow and Bone in première.
Deze vrijdag maakt het magische universum van schrijver Leigh Bardugo de stap naar het beeldscherm. Met een koninkrijk in oorlog, een weesmeisje met een geheimzinnige verborgen kracht, een eliteschool voor magie en de dreiging van eeuwige duisternis, heeft Bardugo’s Grisha-trilogie alle ingrediënten in huis die bij voorgangers als Game of Thrones, Harry Potter en The Lord of the Rings garant stonden voor een hit. Maar hoe verknocht de fans ook raakten aan de alternatieve universums van Westeros, Hogwarts en Middle-Earth, een succesvol boek uit het fantasy-genre staat niet garant voor een geslaagde televisie-adaptatie.
Aan de Grisha-boeken zal het niet liggen. Bardugo’s werk is ongekend populair en kent maar liefst eenenveertig vertalingen. Ze verkocht drie miljoen Engelstalige exemplaren van het eerste boek van de trilogie dat centraal staat in de Netflixserie.
Politiek machtsspel
Het verhaal draait om de zeventienjarige kaartenmaker Alina Starkov (Jessie Mei Li) en de ontdekking van haar magische krachten. Met haar vriend uit het weeshuis, Malyen Oretsev (Archie Renault), steekt ze in opdracht van het leger een duistere vlakte over die het land in tweeën splitst en levensgevaarlijke monsters herbergt. Ze overleven de reis ternauwernood als Starkov een onwaarschijnlijk licht produceert om het leven van Oretsev te redden; Starkov blijkt de eerste ‘sun summoner’, een magiër die het zonlicht beheerst.
Met de onvoorziene manifestatie van deze kracht behoort ze automatisch tot de snobistische Grisha, beruchte magiërs aan het hof die deel uitmaken van het politieke machtsspel rondom de koning en zijn twee legers. Aan het hoofd van de Grisha staat de generaal van het tweede leger en de sterkste magiër, The Darkling (Ben Barnes), die duisternis kan oproepen. The Darkling probeert Starkov te verleiden zodat hij haar kracht kan overnemen, en daarmee de macht over het land en de aangrenzende gebieden.
Schrijver Bardugo liet zich tijdens het creëren van de boeken inspireren door het Russische keizerrijk. In de televisie-adaptatie worden de klassenverschillen uit de tsarentijd knap tot leven gewekt met grauwe legertenten, gammele havensteigers en magere provisies aan het front, tegenover met goud ingelegd porselein, rijk gevulde tafels en gigantische balzalen in het paleis. Naast de gedetailleerde decors spatten ook de intens gekleurde kostuums waarmee de Grisha de onderlinge rangorde aangeven van het beeldscherm af. Het knappe acteerwerk van de jonge cast versterkt de visuele impact van de grote productie.
Wat tegenvalt is het script. In grote lijnen blijft de serie trouw aan de kern van het boek, waarin Starkov zich moet verhouden tot de steeds groter wordende afstand tot haar jeugdliefde Oretsev en geïntrigeerd raakt door The Darkling en haar nieuwe machtspositie.

Maar uitvoerend producent Eric Heisenner besloot naast het eerste boek uit de Grisha-trilogie ook de later gepubliceerde duoreeks Six of Crows mee te nemen in de televisieserie. In deze verhaallijn wordt dievenbende The Dregs nog even snel geïntroduceerd, waardoor vooral de eerste drie afleveringen van het seizoen lijden onder een overdaad aan actie, snelle wisselingen van locaties en opeengestapelde introducties van de personages. De personages krijgen te weinig ruimte om in het verhaal te landen. In de boeken geeft Bardugo’s vlotte pen meer grond onder de voeten van haar karakters, Starkov blinkt uit in gevatte dialogen en een flinke dosis zelfspot tijdens haar strijd tegen de oprukkende duisternis, een fijne tegenhanger bij de bombastische rol die magie speelt.
Young adults
Tien jaar na de première wordt Game of Thrones nog altijd gezien als een baanbrekende serie die fantasy geliefd maakte onder een breed publiek. Magie speelde in de eerste seizoenen nauwelijks een rol. Het politieke gekonkel op weg naar hoofdstad King’s Landing, de expliciete naaktscènes en de bloederige veldslagen des te meer.
De huidige fantasyseries die door de streamingdiensten worden opgepakt zijn vaak gebaseerd op boekenreeksen die in de leescategorie young adults vallen, jonge tieners vanaf twaalf jaar. Dit zorgt te vaak voor nogal brave adaptaties. Hoewel de leescategorie niet gangbaar was toen in 1962 Tonke Dragts De Brief voor de koning werd gepubliceerd, was in de Netflix-adaptatie die in 2020 uitkwam de sobere spanning uit het boek verdwenen en magie toegevoegd.
In Shadow and Bone lijkt de doelgroep behoed te worden voor teveel schrijnende scènes. Aan het einde van het boek krijgt Starkov, ondanks haar aversie tegen de gecorrumpeerde Darkling, zelf bloed aan haar handen als ze voor de keuze wordt gesteld om haar jeugdliefde te redden of een schip vol mensen op te offeren aan de duisternis. In de serie is dit niet aan de orde. Een gemiste kans om het verhaal aangrijpender neer te zetten.
Een fantasyserie die echt beklijft, daar zullen nostalgische fans nog even op moeten wachten. HBO trakteert ter viering van het tienjarige jubileum van Game of Thrones slechts op niet eerder vertoonde beelden. De geplande spin-off werd na een pilotaflevering afgekapt.
Ondertussen is het wachten op de volgende poging: Amazon Prime neemt in Nieuw Zeeland een nieuwe Lord of The Rings-serie op met een budget dat wordt geschat op 450 miljoen dollar. Maar ook dat recordbedrag voor twee tv-seizoenen is geen garantie voor succes.

Nieuwsbrief
NRC Kijktips

Wat moet je deze week kijken? Tips voor boeiende programma’s, series en films

Written by 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *