Spoetnik-vaccin voor veel EU-landen eerder splijtzwam dan oplossing




Mistig was het rond Russische Spoetnik-vaccin toch al, en vooralsnog lijkt de nevel alleen maar dikker te worden. Woensdag berichtte de Financial Times dat het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) komende week een onderzoek start naar de ethische omstandigheden tijdens de klinische proeven van Spoetnik. Ondertussen zou de gezondheidsautoriteit van Slowakije twijfels hebben over de kwaliteit van een geleverde lading vaccins. Een snelle Europa-brede goedkeuring en inzet van het vaccin is daarmee weer wat onwaarschijnlijker geworden.Het EMA-onderzoek zou zich richten op hardnekkige geruchten dat Russische deelnemers, onder wie dienstplichtige militairen, gedwongen werden deel te nemen aan de vaccinproeven. Dat zou betekenen dat de klinische testen niet voldoen aan de zogeheten ‘Good Clinical Practice’-voorwaarden voor medicijnen of vaccins om toegelaten te worden op de Europese markt. EMA weigerde woensdag op de berichten te reageren. Tegenover de FT ontkende Kirill Dmitriev, hoofd van de Russische ontwikkelaar, dat gebruik is gemaakt van dwang.

Lees ook: Lukt het ‘meneer vaccin’ Thierry Breton de EU van genoeg vaccins te voorzien?

Informatie ontbreektSinds begin maart kijkt EMA mee met de onderzoeksresultaten van Spoetnik, in voorbereiding op een mogelijke Europese goedkeuring. Snel zal dat niet gaan gebeuren: EMA-baas Emer Cooke liet in antwoord op vragen van Europarlementariërs onlangs al weten dat nog veel informatie ontbreekt en ook onderzoek bij fabrieken in Rusland nog moet plaatsvinden. Dat er nu ook ethische vragen lijken te zijn, zal de procedure op z’n minst verder vertragen. Dat vermindert het enthousiasme over mogelijke inzet van het vaccin bij sommige Europese overheden niet. Terwijl de vaccinschaarste maar langzaam oplost en ongenoegen daarover bij burgers groeit, komen politici graag fanatiek over in de speurtocht naar extra doses. Vorige week kondigde de Oostenrijkse kanselier Sebastian Kurz aan 1 miljoen Spoetnik-vaccins te willen kopen. Deze woensdag zei ook de Beierse premier Markus Söder, kandidaat om bondskanselier Merkel op te volgen, 2,5 miljoen doses aan te schaffen. Beiden benadrukten wel op EMA-goedkeuring te willen wachten.Vooralsnog hebben alleen Hongarije en Slowakije die goedkeuring niet afgewacht en Spoetnik-vaccins aangekocht. Alleen Hongarije heeft ze ook daadwerkelijk gebruikt. In Slowakije heeft de aankoop van Spoetnik geleid tot een regeringscrisisIn Slowakije heeft de aankoop tot een regeringscrisis geleid en is de inzet van de reeds aangekochte én geleverde vaccins inmiddels hevig gepolitiseerd. De eigen Slowaakse medicijnautoriteit SUKL liet woensdag weten het vaccin niet te kunnen beoordelen door een gebrek aan informatie. Slowaakse media meldden eerder dat SUKL verschillen zou hebben gevonden tussen de geleverde vaccins en het vaccin waarop een wetenschappelijke publicatie in The Lancet is gebaseerd.Ook in Tsjechië leidt Spoetnik inmiddels tot politieke commotie. Zorgminister Jan Blatný werd woensdag ontslagen, volgens president Miloš Zeman omdat hij de aankoop van Spoetnik-vaccins tegen zou houden – een lezing die door premier Andrej Babiš werd ontkend. Babiš zelf benadrukte op EMA-goedkeuring te willen wachten. Hoe dan ook is het EU-land nu toe aan de vierde zorgminister sinds de start van de pandemie.Effectieve splijtzwamZo blijkt het Spoetnik-vaccin in Europa vooralsnog vooral effectief als splijtzwam. In Brussel benadrukken ambtenaren nog altijd dat een grootschalige, gezamenlijke aankoop van Spoetnik zowel onhaalbaar als onnodig is. Onhaalbaar, omdat uit niets zou blijken dat Spoetnik een grote Europese bestelling aan zou kunnen. Zelfs al zou de EU haar uitgangspunt loslaten dat vaccins op Europese bodem geproduceerd moeten worden, dan zou de productie van het Spoetnik-vaccin in Rusland nog altijd fors te kort te schieten voor grootschalige leveringen. Onnodig bovendien, omdat de productie van de reeds aangekochte en goedgekeurde vaccins van onder meer Pfizer, Moderna en Janssen de komende periode snel toeneemt. „De EU heeft al een volle portfolio aan veilige vaccins en de productie neemt snel toe”, twitterde een naaste medewerker van EU-vaccinchef Thierry Breton onlangs richting Spoetnik. „Zelfs als EMA Spoetnik goedkeurt, zal het op zijn vroegst in 2022 grootschalig beschikbaar zijn.”

Written by 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *