Zangeres Sterre Konijn debuteert met een ambitieus conceptalbum

Zangeres Sterre Konijn debuteert met een ambitieus conceptalbum

[ad_1]


Sterre Konijn aarzelt om zichzelf componist te noemen, maar ze kan niet ontkennen dat ze zojuist een album heeft gemaakt waar vijf eigen stukken op staan. Naast volksliedjes, nieuwe muziek en improvisatie. De cd heet een en verschijnt deze vrijdag. Een groots presentatieconcert behoort niet tot de mogelijkheden, maar Konijn viert de release met een reeks een-op-een-concerten in A Lab in Amsterdam: steeds één bezoeker tegenover één uitvoerende. „Dat past ook mooi in het concept”, zegt Konijn (1987).
In de klassieke muziek is het ongewoon dat een zangeres zelf stukken componeert, maar het ging een beetje vanzelf, vertelt Konijn via Skype. „Eerst had ik één stukje. Maar toen kreeg ik de smaak te pakken – o, maar dan moet er ook nog zóiets, en zóiets…”

In het centrum van de cd staat een uitgesponnen eigen compositie op tekst uit Dantes Divina Commedia, waarop ze is afgestudeerd – behalve klassieke zang en muziektheater studeerde Konijn ook Italiaans aan de UvA. L’amor che move is een intrigerende mix van klankveld, chanson, minimal en sacrale muziek. Fonkelend als een prisma spiegelt het de beide uitgepuurd geïnstrumenteerde cd-helften: de eerste staat in het teken van verbinding, de tweede draait om eenzaamheid.
Spanningsboog
Ook het Dante-stuk maakte Konijn vanuit „de dramaturgie van de cd”: „Ik heb nooit echt liedjes geschreven, maar wel vaak muziek gecomponeerd voor theaterproducties. Dan werkt het ook zo: dit is het concept, dit is de plek in de spanningsboog, dus zoiets moet het worden. Het concept gaf me een kader. Muziek bewust inzetten voor een groter geheel vind ik interessant: waar gaat dit eigenlijk over? Hoe wil je mensen naar huis sturen?”
Gaandeweg ging ze steeds conceptueler over het album nadenken. Zo komt ieder instrument twee keer voor, in iedere helft één keer. De cd begint en eindigt met een a-capella-zangstuk, voor de rest zijn het duetten, met uitzondering van ‘het Dante-stuk’. Het begrippenpaar verbinding en eenzaamheid drong zich op tijdens de lockdown, toen iedereen op zichzelf werd teruggeworpen.
Konijn verwijst naar het openingsnummer, ‘An onion of no return’ van componist Thanasis Deligiannis, waarin iemand een geliefde wil afpellen als een ui: „Als je een stukje van jezelf hebt weggegeven is er geen weg terug. En als je het dan weer kwijtraakt, of als het niet kan, of als het niet lukt, dan kun je je eenzaam voelen. Maar het is de enige manier om tot de kern te komen. Dus het is het waard.”
Bedachtzaam
Zo bedachtzaam als Konijn formuleert, zo dwingend en ambitieus klinkt haar album. Van twijfel en aarzeling ontbreekt ieder spoor. In zes talen voert ze je mee op een reis die op papier geforceerd zou kunnen lijken: muziek van De Falla, Bartók, Tavener en Andriessen, hedendaagse composities van Kate Moore en Deligiannis, volksmuziek uit Armenië, een chanson van Camille én eigen stukken op poëzie van Ingrid Jonker, Anna Achmatova en Dante. Anders nog iets?

Maar het werkt. Het werkt zelfs extreem goed. Naast Konijns karaktervolle en veelzijdige stem zijn ook de nachtelijke sfeer en bijzondere instrumentatie bindende factoren. Ze koos instrumenten die qua klank „dicht bij de menselijke stem” liggen, zoals viool en cello, maar ook theremin en duduk (Armeens dubbelriet-blaasinstrument): „De stem is sterk verbonden met je lichaam, je ziel, je adem. In Armenië zeggen ze dat je kunt horen hoe het met iemand gaat aan zijn dudukspel.”
In haar woonkamer knutselde Konijn de stukken en arrangementen in elkaar. Op het album speelt ze alleen theremin (een elektronisch instrument) en een beetje contrabas. Het idee om álles zelf te spelen liet ze al in een vroeg stadium varen. „Ik kan alles een klein beetje, maar dat is geen vergelijk met deze mensen. Het was een feest om dit met al die geweldige musici te kunnen doen, echt een droomproject: opeens was iedereen er om mijn verzinsels te spelen.”
Konijn is „iemand die altijd overal over nadenkt”: „Maar juist die momenten dat je je hoofd kunt uitzetten en ergens in opgaat zijn vaak de mooiste. Dat je geraakt wordt, kippenvel krijgt.” Misschien is dat wel de voornaamste betekenis van de cd-titel: samenvallen met jezelf, versmelten met anderen, al is het maar voor even. Daarom wilde ze ook improvisatie op het album: „Als je zo’n thema hebt, dan moet je je eraan committeren. Improvisatie is de ultieme muzikale verbinding: je moet volledig samen zijn in het moment.”
Niet verpesten
Grote delen van de arrangementen ontstonden ter plekke tijdens de opnames. Konijn verzamelde ‘makende musici’ om zich heen, zoals violiste Merel Vercammen, contrabassist Tobias Nijboer en dukukspeelster Raphaela Danksagmüller, die vertrouwd zijn met zo’n benadering. Zo was de opname van ‘Tonada de luna llena’ van de Venezolaanse zanger Simón Diaz een improvisatie: „We hadden een globale vorm afgesproken, maar verder was het vrij – erg spannend. Soms deed iemand iets moois en dan dacht ik alleen maar: o, als ik het maar niet verpest!”
In Venezuela is een tonada een liedje dat je zingt bij het melken van de koeien, maar het vertelt een dramatisch verhaal over iemand die een moord pleegt, met de volle maan als enige getuige. Konijn brengt het doorleefd, met melancholieke vocalises, maar ze daalt ook af naar een hese laag waarvan je nekharen overeind gaan staan.
Het samenbrengen van verschillende stijlen in een concept, een soort theatrale spanningsboog, voelde vanzelfsprekend, zegt Konijn: „Ik heb het altijd moeilijk gevonden om één ding te kiezen. Zo’n solodebuut is het moment om kleur te bekennen: dit ben ik. En dit is allemaal muziek die me aan het hart gaat. Ik heb er veel over gepraat met Frerik [de Jong, producer, red.], het was zijn ambitie om een album te produceren dat mij als performer en maker weerspiegelt.” Ze lacht. „Het is wel een heel persoonlijk album geworden, ja.”
Sterre Konijn: Een-op-een-concerten, A Lab Amsterdam, 2/5-13/6: Inl: sterrekonijn.nl

Nieuwsbrief
NRC Cultuurgids

Wat moet je deze week zien, horen of luisteren? Onze redacteuren recenseren en tippen

[ad_2]

admin

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *